‘Een familiegeschiedenis kun je leren schrijven’

09-01-2019

Je hebt voldoende stof verzameld voor het schrijven van een levensverhaal of familiegeschiedenis. Maar hoe rangschik je het materiaal en in welke vorm vertel je het verhaal? Nynke Feenstra gaat mensen daarbij begeleiden. Op 17 januari start ze in het Koorenhuis een schrijfcursus die uit twee bijeenkomsten bestaat. Op 31 januari begint een schrijftraining van zes bijeenkomsten. Iedereen kan meedoen, verzekert ze. "Je moet je niet afvragen of je talent hebt. Schrijven kun je leren. Het is ook een kwestie van veel trainen, veel lezen én doorzetten; je moet bereid zijn jezelf te ontwikkelen."

Opleiding
Ze spreekt min of meer uit ervaring. Nynke Feenstra studeerde Politicologie en Internationale Betrekkingen. Ze volgde daarna een opleiding Journalistiek voor Academici, maar ontdekte dat het schrijven van een familiegeschiedenis bepaalde vaardigheden vergt. Ze legde haar eigen familiegeschiedenis vast in het boek 'Betje, de zevende van de kruidenier'. "Daar heb ik heel veel van geleerd," zegt ze. "Ik merkte dat ik moeite had een goede vorm te vinden, terwijl ik toch een ervaren schrijver ben." En over het boek: "Het speelt in Zeeland. Ik heb er ook de geschiedenis van Walcheren tijdens de Tweede Wereldoorlog in verwerkt. Er is daar keihard gevochten. Daarna werden alle dijken gebombardeerd. Het hele eiland is onder water gezet om de Duitsers weg te krijgen die in de bunkers zaten. Ik heb de geschiedenis geschreven op basis van de jeugdherinneringen van tante Betje. Haar verhaal was heel interessant en authentiek, maar er stond ook een heleboel niet in."

Schrijfvorm
Ze legt uit voor wie de korte cursus aantrekkelijk is: "Dan gaat het om mensen die al veel materiaal hebben en die vaak al aan het schrijven zijn. Ze hebben er moeite mee om het verhaal te ordenen en in een vorm te gieten." Want hoe begin je? Nynke: "Het beste is om met een mooie, boeiende alinea te beginnen. Neem bijvoorbeeld iets uit het midden van het verhaal. De lezer begrijpt best dat er dan al veel is gebeurd. Je wekt zo spanning en verwachtingen. En voor welke vorm kies je? Wordt het een dagboek, een speurtocht of ga je een roman schrijven? Ik maak mensen ook bewust van welke consequentie hun keuze heeft. Kies je bijvoorbeeld een dagboek, dan moet je goed beseffen dat het heel moeilijk wordt om andere personages op te voeren." Bij de cursus van zes bijeenkomsten draait het vooral om beeldender en creatiever te schrijven, en om het opdiepen van materiaal uit het geheugen. "Als deelnemer praat je ook met elkaar over je project. Er kunnen maximaal acht mensen meedoen aan de training, zodat er ruimte is om iets te vertellen en ervaringen uit te wisselen." Hoe ze tot de cursussen kwam? "Ik heb in opdracht twee levensverhalen voor particulieren geschreven. Niet iedereen kan zich dat veroorloven. Daarom heb ik deze cursussen ontwikkeld."

Eigen verdriet
Nynke Feenstra heeft overigens ervaring met schrijven op ander terrein. Als vierjarige liep ze brandwonden op nadat ze 'stiekem een kaarsje had aangestoken'. Het verdriet daarover stopte ze weg om haar ouders niet te belasten. "Ik had schuldgevoel ten opzichte van hen; ik had mijn familie iets aangedaan. Op mijn 27ste ben ik emotioneel vastgelopen en ben ik in therapie gegaan. Daardoor kwam ik in contact met andere mensen met brandwonden." Ze schreef voor de Nederlandse Brandwonden Stichting de boeken 'Blikvanger Over leven met brandwonden'en 'Onderhuids'. Ze begeleidde ook af en toe patiënten die zelf iets hadden geschreven.

Koorenhuis
Nynke Feenstra kijkt uit naar haar cursussen waarmee ze binnenkort in het Koorenhuis begint. "Ik heb afgelopen zomer al een keer de korte cursus uitgeprobeerd in Wijk bij Duurstede. Een deelneemster wist niet hoe ze moest beginnen. Op een gegeven moment vertelde ze me terloops een voorval. Ik wist meteen: Dit is het begin van je verhaal."